Γεμάτος δίσκος εκκίνησης στο Mac; Πώς να διορθώσετε το «Ο δίσκος είναι σχεδόν πλήρης»

Τι σημαίνει στην πράξη το «Ο δίσκος είναι σχεδόν πλήρης»

Ο δίσκος εκκίνησης είναι ο δίσκος από τον οποίο ξεκινά το Mac σας και στον οποίο βρίσκονται το macOS, οι εφαρμογές και τα αρχεία σας. Όταν ο ελεύθερος χώρος του πέσει σε κρίσιμα χαμηλό επίπεδο, το macOS εμφανίζει την ειδοποίηση «Ο δίσκος είναι σχεδόν πλήρης» — και δεν πρόκειται για απλή υπόδειξη. Το macOS χρειάζεται περιθώριο στον δίσκο εκκίνησης για τα αρχεία swap της εικονικής μνήμης, τα προγράμματα εγκατάστασης και τις ενημερώσεις, τα προσωρινά αρχεία και τις cache που κρατούν γρήγορες τις καθημερινές εφαρμογές. Όταν αυτό το περιθώριο εξαντληθεί, αρχίζουν προβλήματα που δεν δείχνουν αμέσως ότι φταίει ο χώρος του δίσκου.

Τα συμπτώματα ενός σχεδόν γεμάτου δίσκου εκκίνησης παρερμηνεύονται εύκολα: οι εφαρμογές ανοίγουν αργά ή δεν ανοίγουν καθόλου, η πολύχρωμη μπάλα που περιστρέφεται εμφανίζεται συνεχώς, οι ενημερώσεις του macOS δεν κατεβαίνουν ή δεν εγκαθίστανται, η αποθήκευση ενός αρχείου βγάζει σφάλμα και, σε ακραίες περιπτώσεις, το Mac δεν ολοκληρώνει καν την εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει επειδή το macOS χρησιμοποιεί τον ελεύθερο χώρο του δίσκου ως προέκταση της μνήμης RAM: όταν η μνήμη γεμίσει, το σύστημα μεταφέρει δεδομένα στον δίσκο (swap), και ένας γεμάτος δίσκος δεν του αφήνει πού να τα μεταφέρει.

Πόσος ελεύθερος χώρος είναι υγιής; Η Apple δεν δίνει έναν ενιαίο επίσημο αριθμό, αλλά στην πράξη καλό είναι να κρατάτε ελεύθερο περίπου το 10-15% του δίσκου και να μην πέφτετε ποτέ κάτω από περίπου 20 GB σε ένα σύγχρονο Mac. Μόνο οι ενημερώσεις του macOS μπορεί να χρειαστούν πολύ περισσότερα από 20 GB προσωρινού χώρου για να εγκατασταθούν, και ένα Mac που δουλεύει με λίγα μόνο gigabytes ελεύθερα θα είναι αργό πολύ πριν γεμίσει τεχνικά. Κάτι ακόμη που αξίζει να ξέρετε πριν ξεκινήσετε: η οθόνη «Χώρος αποθήκευσης» μετρά μέρος του χώρου ως «εκκαθαρίσιμο» — δεδομένα όπως τα τοπικά στιγμιότυπα του Time Machine και τα αρχεία που συγχρονίζονται με το iCloud, τα οποία το macOS αφαιρεί αυτόματα όταν χρειαστεί χώρος. Γι' αυτό ο ελεύθερος χώρος που δείχνει το Finder και εκείνος των Ρυθμίσεων συστήματος καμιά φορά διαφέρουν, και γι' αυτό η διαγραφή αρχείων δεν αλλάζει πάντα αμέσως τον αριθμό.

Ποια προειδοποίηση βλέπετε; Όλες οι παραλλαγές, εξηγημένες

Η Apple έχει αλλάξει αρκετές φορές τη διατύπωση αυτής της ειδοποίησης, και η διατύπωση δείχνει ποιο πρόβλημα έχετε πραγματικά. Το «Ο δίσκος είναι σχεδόν πλήρης» (Your disk is almost full) είναι η διατύπωση των πρόσφατων εκδόσεων του macOS. Το «Your startup disk is almost full» (ο δίσκος εκκίνησης είναι σχεδόν πλήρης) είναι η ίδια προειδοποίηση από παλαιότερες εκδόσεις, και εξακολουθεί να είναι η φράση που αναζητούν οι περισσότεροι. Και οι δύο σημαίνουν το ίδιο: ο ελεύθερος χώρος στον τόμο εκκίνησης έπεσε τόσο χαμηλά ώστε το macOS θέλει να κάνετε κάτι. Η λύση είναι όλα όσα ακολουθούν — διαγραφή αρχείων, καθαρισμός cache, μεταφορά πολυμέσων αλλού.

Η ειδοποίηση «Your Mac OS X startup disk has no more space available for application memory» είναι διαφορετική, παρόλο που αναφέρει τον δίσκο εκκίνησης. Το ίδιο ισχύει και για τη σύγχρονη εκδοχή της, την ειδοποίηση ότι το σύστημα έμεινε χωρίς μνήμη εφαρμογών («Your system has run out of application memory»). Αυτές είναι προειδοποιήσεις έλλειψης μνήμης: το macOS εξάντλησε τη RAM, προσπάθησε να μεταφέρει δεδομένα στα αρχεία swap του δίσκου εκκίνησης και δεν βρήκε χώρο ούτε εκεί. Το παράθυρο συνήθως δείχνει τις εφαρμογές που καταναλώνουν την περισσότερη μνήμη και προσφέρει «Επιβολή τερματισμού». Αν τερματίσετε την εφαρμογή που καταναλώνει τα περισσότερα, το πρόβλημα λύνεται αμέσως — όμως η αιτία που απέτυχε το swap εξακολουθεί να είναι ο γεμάτος δίσκος, γι' αυτό τα βήματα καθαρισμού παρακάτω είναι αυτά που εμποδίζουν την επανεμφάνισή του.

Δύο ακόμη παραλλαγές αξίζουν αναφορά. Αν αποθηκεύετε ένα έγγραφο και εμφανιστεί το μήνυμα «The disk is full» ή ο κωδικός σφάλματος -34, πρόκειται για την ίδια κατάσταση, που εκδηλώνεται στο σύστημα αρχείων αντί για ειδοποίηση. Και αν το macOS αναφέρει ότι ο δίσκος εκκίνησης είναι γεμάτος λίγα δευτερόλεπτα αφού διαγράψατε αρκετά gigabytes, σχεδόν σίγουρα βλέπετε εκκαθαρίσιμο χώρο και όχι κάποιον αριθμό που δεν έχει ενημερωθεί — δείτε τη σημείωση στο τέλος της επόμενης ενότητας.

Γρήγορα κέρδη: Κάδος, Λήψεις και μεγάλα αρχεία

Ξεκινήστε με τις κινήσεις που παίρνουν λίγα λεπτά και ελευθερώνουν τον πιο προφανή χώρο. Το πιο συνηθισμένο λάθος είναι να διαγράφετε αρχεία χωρίς να αδειάζετε τον Κάδο: ό,τι «διαγράφετε» στο Finder εξακολουθεί να πιάνει χώρο στον δίσκο μέχρι να αδειάσει ο Κάδος, οπότε gigabytes ελεύθερου χώρου μπορεί να απέχουν μόλις ένα κλικ.

Ο φάκελος «Λήψεις» είναι ο επόμενος κλασικός ένοχος. Προγράμματα εγκατάστασης (αρχεία .dmg και .pkg), αρχεία zip που έχετε ήδη αποσυμπιέσει και συνημμένα email που αποθηκεύσατε μία φορά και ξεχάσατε είναι καθαρό νεκρό βάρος. Μια εικόνα δίσκου είναι άχρηστη από τη στιγμή που εγκατασταθεί η εφαρμογή που περιέχει· ταξινομήστε τις Λήψεις κατά μέγεθος για να δείτε πόσο χώρο μπορεί να επιστρέψει ο δικός σας φάκελος.

Το macOS διαθέτει επίσης ενσωματωμένο εργαλείο για τα μεγάλα αρχεία, που οι περισσότεροι δεν ανοίγουν ποτέ. Βρίσκεται στις ρυθμίσεις «Χώρος αποθήκευσης» και δείχνει τα μεγαλύτερα αρχεία και τις λήψεις σας σε όλο τον δίσκο, ταξινομημένα κατά μέγεθος, με κουμπί διαγραφής ακριβώς δίπλα. Δέκα λεπτά σε αυτή τη λίστα συχνά ανακτούν περισσότερο χώρο από μία ώρα ψαξίματος σε φακέλους.

1. Αδειάστε τον Κάδο: κάντε παρατεταμένο κλικ στο εικονίδιο του Κάδου στο Dock και επιλέξτε «Άδειασμα Κάδου». Αν χρησιμοποιείτε το Mail, σβήστε και τα διαγραμμένα στοιχεία του (Θυρίδα > Σβήσιμο διαγραμμένων στοιχείων) — τα διαγραμμένα συνημμένα πιάνουν κι αυτά χώρο στον δίσκο.
2. Ανοίξτε τις Ρυθμίσεις συστήματος από το μενού Apple, κάντε κλικ στα «Γενικά» στην πλαϊνή στήλη και μετά στο «Χώρος αποθήκευσης» (στο macOS Monterey: μενού Apple > Πληροφορίες για αυτό το Mac > Χώρος αποθήκευσης > Διαχείριση). Περιμένετε να ολοκληρωθεί ο υπολογισμός της χρωματιστής γραμμής, ώστε οι αριθμοί να είναι ακριβείς.
3. Κάτω από τις συστάσεις, κάντε κλικ στο κουμπί πληροφοριών δίπλα στα «Έγγραφα» (ή στις «Εφαρμογές») και ανοίξτε τις καρτέλες «Μεγάλα αρχεία» και «Λήψεις». Ταξινομήστε κατά μέγεθος, επιλέξτε ό,τι δεν χρειάζεστε πια και κάντε κλικ στη «Διαγραφή» — τα αρχεία που διαγράφετε από εδώ δεν περνούν από τον Κάδο αλλά σβήνονται αμέσως, οπότε ελέγξτε πρώτα το καθένα.
4. Στο Finder, ανοίξτε τον φάκελο «Λήψεις», επιλέξτε Προβολή > ως λίστας και κάντε κλικ στη στήλη «Μέγεθος» για να ταξινομήσετε από το μεγαλύτερο. Μετακινήστε στον Κάδο παλιά προγράμματα εγκατάστασης, εικόνες δίσκου και συμπιεσμένα αρχεία που έχετε ήδη χρησιμοποιήσει.
5. Στις ρυθμίσεις «Χώρος αποθήκευσης», δείτε τις ενσωματωμένες συστάσεις: το «Αυτόματο άδειασμα του Κάδου» αφαιρεί τα στοιχεία μετά από 30 ημέρες, και η «Αποθήκευση στο iCloud» μεταφέρει στο iCloud τα αρχεία που ανοίγετε σπάνια (κατεβαίνουν ξανά όταν τα χρειαστείτε).
6. Αδειάστε τον Κάδο μία τελευταία φορά και κάντε επανεκκίνηση του Mac — η επανεκκίνηση καθαρίζει τα αρχεία swap και τους προσωρινούς φακέλους, κάτι που μπορεί να επιστρέψει αμέσως αρκετά επιπλέον gigabytes.

Αν ο ελεύθερος χώρος σχεδόν δεν αλλάξει μετά από όλα αυτά, μην ανησυχείτε — το macOS μπορεί να κρατά εκκαθαρίσιμο χώρο (όπως τα τοπικά στιγμιότυπα του Time Machine), που τον αποδεσμεύει με δικό του ρυθμό. Η ενότητα για τα Δεδομένα συστήματος παρακάτω καλύπτει τον χώρο που μπορείτε να ανακτήσετε μόνοι σας.

Όταν ο δίσκος είναι τόσο γεμάτος που δεν μπορείτε να διαγράψετε τίποτα

Υπάρχει και μια χειρότερη εκδοχή του προβλήματος: ο δίσκος είναι στο 100% και κάθε διέξοδος χρειάζεται χώρο που δεν έχετε. Το Finder αρνείται να αδειάσει τον Κάδο, οι ρυθμίσεις «Χώρος αποθήκευσης» δεν τελειώνουν ποτέ τον υπολογισμό, οι εφαρμογές κλείνουν μόλις ανοίξουν και, στη χειρότερη περίπτωση, το Mac δεν φτάνει ως το γραφείο εργασίας. Η σειρά παρακάτω πηγαίνει από το λιγότερο στο περισσότερο επεμβατικό — σταματήστε μόλις κερδίσετε μερικά gigabytes και μετά προχωρήστε στον κανονικό καθαρισμό.

Ξεκινήστε με επανεκκίνηση. Δεν είναι μύθος: η επανεκκίνηση πετά τα αρχεία swap, το /tmp και πολλές cache της τρέχουσας συνεδρίας, και σε έναν μπλοκαρισμένο δίσκο επιστρέφει συνήθως αρκετά gigabytes — συχνά όσα χρειάζονται για να συνεργαστεί ξανά το Finder. Αν ο Κάδος εξακολουθεί να μην αδειάζει, διαγράψτε σε μικρότερες παρτίδες· ένα τεράστιο στοιχείο μπορεί να αποτύχει εκεί όπου δέκα μικρότερα πετυχαίνουν.

Στη συνέχεια, κοιτάξτε τα τοπικά στιγμιότυπα του Time Machine. Αν έχετε ρυθμίσει το Time Machine, το macOS κρατά ωριαία στιγμιότυπα του τόμου εκκίνησης ακόμη κι όταν ο δίσκος εφεδρικών αντιγράφων δεν είναι συνδεδεμένος, και κανονικά τα αραιώνει μόνο του — όμως η αυτόματη αραίωση προϋποθέτει ότι το σύστημα έχει χώρο για να δουλέψει, και αυτό ακριβώς του στερεί ένας δίσκος γεμάτος στο 100%. Είναι η μόνη περίπτωση όπου είναι σωστό να τα καθαρίσετε με το χέρι, και η Apple παρέχει μια υποστηριζόμενη εντολή γι' αυτό.

Αν το Mac δεν εκκινεί καθόλου, κρατήστε πατημένο το Shift κατά την εκκίνηση σε Mac με Intel (ή, σε Mac με Apple Silicon, πατήστε παρατεταμένα το κουμπί τροφοδοσίας, επιλέξτε τον τόμο σας, κρατήστε πατημένο το Shift και κάντε κλικ στη «Συνέχεια στην Ασφαλή λειτουργία»). Η ασφαλής λειτουργία παρακάμπτει τα στοιχεία εισόδου και αδειάζει ορισμένες cache του συστήματος, κάτι που συχνά αρκεί για να φτάσετε σε ένα γραφείο εργασίας που λειτουργεί. Αν αποτύχει κι αυτό, ξεκινήστε σε Ανάκτηση macOS — Command-R σε Mac με Intel, παρατεταμένο πάτημα του κουμπιού τροφοδοσίας σε Apple Silicon — εκτελέστε τις «Πρώτες βοήθειες» του Βοηθήματος δίσκων για τον τόμο και μετά χρησιμοποιήστε το Τερματικό της Ανάκτησης ή έναν εξωτερικό δίσκο για να μεταφέρετε μεγάλα αρχεία, πριν κάνετε κανονική εκκίνηση.

1. Κάντε επανεκκίνηση του Mac και δοκιμάστε ξανά να αδειάσετε τον Κάδο — ξεκινήστε από τα μεγαλύτερα στοιχεία και προχωρήστε σε μικρές παρτίδες.
2. Ανοίξτε το Τερματικό και εκτελέστε tmutil listlocalsnapshots / για να δείτε τα τοπικά στιγμιότυπα που κρατά το macOS στον τόμο εκκίνησης.
3. Αποδεσμεύστε τα με μία κίνηση, με την εντολή sudo tmutil thinlocalsnapshots / 20000000000 4 — ζητά από το macOS να ανακτήσει περίπου 20 GB με τον πιο επιθετικό βαθμό επείγοντος. Επαναλάβετε με μεγαλύτερο αριθμό αν χρειάζεστε περισσότερα.
4. Ακόμη δεν προχωρά; Ξεκινήστε σε ασφαλή λειτουργία (Shift σε Intel· σε Apple Silicon: κουμπί τροφοδοσίας > τόμος > Shift > «Συνέχεια στην Ασφαλή λειτουργία»), αδειάστε εκεί τον Κάδο και κάντε κανονική επανεκκίνηση.
5. Αν το Mac δεν φτάνει στο γραφείο εργασίας, ξεκινήστε σε Ανάκτηση macOS, εκτελέστε τις «Πρώτες βοήθειες» στο Βοήθημα δίσκων και μετά αντιγράψτε τα μεγαλύτερα προσωπικά σας αρχεία (βιβλιοθήκη Φωτογραφιών, projects βίντεο, Λήψεις) σε εξωτερικό δίσκο· διαγράψτε τα πρωτότυπα μόνο αφού ελέγξετε ότι τα αντίγραφα είναι πλήρη.

Μην προσπαθήσετε να ελευθερώσετε χώρο διαγράφοντας οτιδήποτε μέσα στα /System, /private ή /Library που δεν βάλατε εσείς εκεί. Τα αρχεία swap και οι cache του συστήματος ξαναδημιουργούνται αμέσως, ενώ αν διαγράψετε λάθος αρχείο, από έναν γεμάτο δίσκο θα καταλήξετε σε Mac που δεν εκκινεί.

Τα Δεδομένα συστήματος — «Άλλα» στα παλαιότερα macOS — είναι συνήθως το μεγαλύτερο κομμάτι

Αν ψάχνατε τι περιέχει η κατηγορία «Άλλα» σε έναν γεμάτο δίσκο εκκίνησης, είναι αυτή εδώ με νέο όνομα. Μέχρι το macOS Big Sur, η γραμμή αποθήκευσης είχε ένα μεγάλο γκρι τμήμα με την ετικέτα «Άλλα»· το Monterey το μετονόμασε σε «Δεδομένα συστήματος» χωρίς να αλλάξει τι μετρά. Ίδιο κομμάτι, ίδιες αιτίες, ίδιος καθαρισμός — οι συμβουλές για τον χώρο «Άλλα» εξακολουθούν να ισχύουν· απλώς τώρα αναζητάτε τα Δεδομένα συστήματος στο γράφημα.

Αφού τελειώσετε με τα γρήγορα κέρδη, περάστε τον δείκτη πάνω από τη γραμμή αποθήκευσης στις Ρυθμίσεις συστήματος > Γενικά > Χώρος αποθήκευσης και κοιτάξτε το ανοιχτό γκρι τμήμα κοντά στο τέλος: τα Δεδομένα συστήματος. Στα περισσότερα Mac με γεμάτο δίσκο εκκίνησης είναι η μεγαλύτερη μεμονωμένη κατηγορία — 30, 50, ενίοτε πάνω από 100 GB — και ταυτόχρονα η πιο μπερδεμένη, γιατί δεν είναι φάκελος που μπορείτε να ανοίξετε. Είναι το τρέχον άθροισμα από cache εφαρμογών, αρχεία καταγραφής, προσωρινά αρχεία, swap της εικονικής μνήμης, τοπικά στιγμιότυπα του Time Machine, παλιά εφεδρικά αντίγραφα iPhone και αρχεία προγραμματιστών, σκόρπια σε όλο τον δίσκο.

Για να σώσετε έναν γεμάτο δίσκο, δύο στόχοι μέσα στα Δεδομένα συστήματος αποδίδουν γρηγορότερα. Ο πρώτος είναι το ~/Library/Caches: επειδή οι εφαρμογές ξαναδημιουργούν τις cache τους όταν τις χρειαστούν, οι μεγαλύτεροι φάκελοί του μπορούν να καθαριστούν χωρίς να χαθεί τίποτα μόνιμο. Ο δεύτερος είναι τα παλιά τοπικά εφεδρικά αντίγραφα συσκευών — αν έχετε δημιουργήσει ποτέ εφεδρικό αντίγραφο iPhone ή iPad σε αυτό το Mac, μπορεί να βρίσκεται ακόμη εδώ χρόνια μετά. Ελέγξτε τα από το κουμπί «Διαχείριση εφεδρικών αντιγράφων» του Finder (επιλέξτε μια συνδεδεμένη συσκευή στην πλαϊνή στήλη) αντί να ψάχνετε τους φακέλους με το χέρι, ώστε το ευρετήριο των εφεδρικών αντιγράφων να μείνει ακέραιο.

Αφήστε ήσυχα τα αρχεία swap: βρίσκονται σε προστατευμένη περιοχή του συστήματος και το macOS τα ξαναδημιουργεί όταν χρειαστεί. Τα τοπικά στιγμιότυπα αραιώνονται αυτόματα όταν ο χώρος λιγοστεύει, οπότε τις περισσότερες φορές μπορείτε να αφήσετε το macOS να τα διαχειριστεί· αν χρειάζεστε τον χώρο αμέσως, αφαιρέστε τα συνειδητά με το tmutil, όπως δείχνει ο οδηγός για τα Δεδομένα συστήματος, και όχι διαγράφοντας αρχεία. Η διαγραφή πραγμάτων μέσα στο /System ή στο /private δεν αξίζει ποτέ το ρίσκο. Ο καθαρισμός των Δεδομένων συστήματος είναι αρκετά μεγάλο θέμα ώστε να του αφιερώσουμε ξεχωριστό οδηγό — ο οδηγός «Πώς να καθαρίσετε τα Δεδομένα συστήματος στο Mac» περνά αναλυτικά από κάθε φάκελο, διαδρομή και κανόνα ασφαλείας. Για τη διάσωση ενός γεμάτου δίσκου, μετρήστε τους μεγαλύτερους φακέλους cache και τα παλιά εφεδρικά αντίγραφα συσκευών πριν αποφασίσετε αν αξίζει να τα αφαιρέσετε.

Προγραμματιστές: το Xcode και οι προσομοιωτές είναι μάλλον οι ένοχοι

Αν έχει εγκατασταθεί ποτέ το Xcode στο Mac σας, σταματήστε και ελέγξτε τους φακέλους των εργαλείων ανάπτυξης πριν από οτιδήποτε άλλο — είναι πολύ πιθανό να ευθύνονται για τον γεμάτο δίσκο εκκίνησης. Ο μεγαλύτερος ένοχος είναι το DerivedData, ο φάκελος του Xcode με τα ενδιάμεσα προϊόντα build· μετά από μερικά ενεργά projects κρατά συνήθως δεκάδες gigabytes, που το Xcode ξαναδημιουργεί αυτόματα την επόμενη φορά που θα κάνετε build. Η διαγραφή του κοστίζει μόνο ένα πιο αργό πρώτο build ανά project.

Ακολουθούν οι προσομοιωτές. Κάθε runtime προσομοιωτή που έχετε κατεβάσει είναι εγκατάσταση πολλών gigabytes, και κάθε προσομοιωμένη συσκευή κρατά τον δικό της φάκελο δεδομένων· έτσι, ένα Mac που έχει περάσει από αρκετές αναβαθμίσεις του Xcode κουβαλά συνήθως runtimes για εκδόσεις λειτουργικού που δεν στοχεύει πια κανείς. Δύο καθαρισμοί το καλύπτουν: ανοίξτε στο Xcode το Settings > Components (στο Xcode 14–15 ονομάζεται Platforms) και διαγράψτε τα παλιά runtimes, κρατώντας μόνο το νεότερο ανά πλατφόρμα, και μετά εκτελέστε xcrun simctl delete unavailable στο Τερματικό για να αφαιρέσετε τις συσκευές προσομοιωτή που δεν μπορούν πλέον να εκτελεστούν — μαζί με τις εφαρμογές και τα δεδομένα τους.

Προσθέστε και τις cache λήψεων των διαχειριστών πακέτων — npm, CocoaPods, Swift Package Manager, Homebrew, pip, cargo — και ο χώρος των εργαλείων ανάπτυξης μπορεί να γίνει μία από τις κατηγορίες με το μεγαλύτερο βάρος στον δίσκο. Το αποτέλεσμα διαφέρει από μηχάνημα σε μηχάνημα. Ο ειδικός μας οδηγός «Διαγράψτε το Xcode DerivedData και τις cache προγραμματιστών με ασφάλεια» περνά αναλυτικά από κάθε διαδρομή και εντολή, μαζί με τα archives και τα σύμβολα iOS DeviceSupport.

Φωτογραφίες και βίντεο: ο χώρος που πραγματικά σας ενδιαφέρει

Τα πολυμέσα διαφέρουν από τις cache: μια φωτογραφία δεν ξαναδημιουργείται, οπότε εδώ ο καθαρισμός θέλει κρίση και όχι μαζική διαγραφή. Ξεκινήστε μετρώντας το μέγεθος του προβλήματος — στις ρυθμίσεις «Χώρος αποθήκευσης», η κατηγορία «Φωτογραφίες» δείχνει πόσο πιάνει η βιβλιοθήκη σας, και σε πολλά Mac φτάνει ή ξεπερνά τα Δεδομένα συστήματος.

Η ασφαλέστερη πρώτη κίνηση είναι η αφαίρεση των διπλότυπων. Από το macOS Ventura και μετά, η εφαρμογή Φωτογραφίες έχει ενσωματωμένο άλμπουμ «Διπλότυπα» (στην πλαϊνή στήλη, στην ενότητα «Άλλα») που εντοπίζει ακριβή και σχεδόν ακριβή αντίγραφα και τα συγχωνεύει, κρατώντας την έκδοση με την υψηλότερη ποιότητα. Πέρα από τα διπλότυπα, το συνηθισμένο νεκρό βάρος είναι τα στιγμιότυπα οθόνης, οι εγγραφές οθόνης, οι ριπές και τα βίντεο — ένα μόνο βίντεο 4K μπορεί να πιάνει όσο χίλιες φωτογραφίες. Στην πλαϊνή στήλη των Φωτογραφιών, η ενότητα «Τύποι πολυμέσων» χωρίζει τη βιβλιοθήκη σε «Βίντεο», «Στιγμιότυπα οθόνης» και «Εγγραφές οθόνης» — ανοίξτε την καθεμία και εξετάστε πρώτα τα μεγαλύτερα και τα παλαιότερα στοιχεία.

Αν πληρώνετε για iCloud, η ενεργοποίηση της «Βελτιστοποίησης χώρου αποθήκευσης Mac» στις ρυθμίσεις των Φωτογραφιών κρατά τα πρωτότυπα πλήρους ανάλυσης στο iCloud και τοπικά μόνο εκδόσεις προσαρμοσμένες στη συσκευή — συχνά το μεγαλύτερο μεμονωμένο κέρδος χώρου σε ένα Mac γεμάτο πολυμέσα, χωρίς να διαγραφεί τίποτα. Θυμηθείτε μόνο ότι πρόκειται για υπηρεσία συγχρονισμού, όχι για εφεδρικό αντίγραφο: η διαγραφή μιας φωτογραφίας την αφαιρεί από κάθε συγχρονισμένη συσκευή, και μόλις περάσουν οι 30 ημέρες της στις «Πρόσφατες διαγραφές», χάνεται οριστικά.

MacBook Air και Mac με 256 GB: τι κάνετε με έναν μικρό SSD

Αν ο δίσκος εκκίνησης είναι γεμάτος σε ένα βασικό MacBook Air ή σε οποιοδήποτε Mac με 256 GB, η αριθμητική είναι εναντίον σας πριν καν αποθηκεύσετε το πρώτο αρχείο. Μια τρέχουσα εγκατάσταση του macOS με τις ενσωματωμένες εφαρμογές πιάνει κάπου 20-35 GB, το περιθώριο ελεύθερου χώρου 10-15% δεσμεύει άλλα 25-40 GB, και μια μεγάλη αναβάθμιση του macOS θέλει επιπλέον 20+ GB προσωρινού χώρου. Σε ένα μηχάνημα 256 GB μένουν λιγότερα από 200 GB πραγματικά αξιοποιήσιμου χώρου — γι' αυτό αυτά τα Mac βγάζουν την προειδοποίηση ενώ φαίνεται να μην έχουν σχεδόν τίποτα. Σε ένα MacBook Air 128 GB η κατάσταση είναι ακόμη πιο στενή, και η στρατηγική πρέπει να περάσει από τον καθαρισμό στη μεταφορά δεδομένων αλλού.

Η κίνηση με τη μεγαλύτερη απόδοση είναι να βγάλετε τα πολυμέσα από τον εσωτερικό δίσκο. Κλείστε τις Φωτογραφίες, σύρετε τη βιβλιοθήκη Φωτογραφιών από τον φάκελο «Εικόνες» σε έναν εξωτερικό SSD και μετά ανοίξτε ξανά τις Φωτογραφίες κρατώντας πατημένο το Option και επιλέξτε τη βιβλιοθήκη στη νέα της θέση (και, αν χρησιμοποιείτε iCloud, ορίστε την ως Βιβλιοθήκη φωτογραφιών συστήματος στις ρυθμίσεις των Φωτογραφιών). Το ίδιο ισχύει για projects βίντεο, εικονικές μηχανές και βιβλιοθήκες δειγμάτων ήχου — για οτιδήποτε μεγάλο χρησιμοποιείτε περιστασιακά και όχι συνεχώς. Αν πληρώνετε για iCloud, ο συγχρονισμός των φακέλων «Γραφείο εργασίας» και «Έγγραφα» με το iCloud Drive μαζί με τη «Βελτιστοποίηση χώρου αποθήκευσης Mac» επιτρέπει στο macOS να κρατά στον SSD μόνο όσα χρησιμοποιείτε ενεργά.

Δύο πράγματα πρέπει να αποδεχτείτε σε έναν μικρό δίσκο. Το Xcode με αρκετά runtimes προσομοιωτών, το DerivedData των ενεργών projects και μια βιβλιοθήκη πολυμέσων μπορούν να καταλάβουν μεγάλο μέρος ενός δίσκου 256 GB, οπότε μετράτε τον χώρο των εργαλείων ανάπτυξης μετά από κάθε project και μεταφέρετε όσα πολυμέσα γίνεται σε εξωτερικό τόμο. Επίσης, ο εσωτερικός SSD δεν αναβαθμίζεται στα Mac με Apple Silicon, άρα ένας εξωτερικός δίσκος μαζί με ένα μηνιαίο συμμάζεμα είναι το μακροπρόθεσμο σχέδιό σας για τον χώρο.

Μην τον αφήσετε να ξαναγεμίσει

Ένας δίσκος εκκίνησης που γέμισε μία φορά θα ξαναγεμίσει, αν δεν αλλάξουν μερικές συνήθειες. Τα καλά νέα είναι ότι η πρόληψη θέλει λίγα λεπτά τον μήνα, όχι ώρες.

Πρώτον, βάλτε την ενσωματωμένη αυτοματοποίηση να δουλεύει για εσάς: ενεργοποιήστε το «Αυτόματο άδειασμα του Κάδου» στις ρυθμίσεις «Χώρος αποθήκευσης», ώστε τα διαγραμμένα αρχεία να μη μένουν εκεί για μήνες, και αφήστε ενεργή τη «Βελτιστοποίηση χώρου αποθήκευσης» αν έχετε αγορές από το Apple TV ή μεγάλα συνημμένα στο Mail. Δεύτερον, καθιερώστε ένα μηνιαίο δεκάλεπτο συμμάζεμα: αδειάστε τις Λήψεις, ρίξτε μια ματιά στη λίστα «Μεγάλα αρχεία» των ρυθμίσεων «Χώρος αποθήκευσης» και — αν είστε προγραμματιστές — καθαρίστε το DerivedData και εκτελέστε xcrun simctl delete unavailable όταν ολοκληρώνετε ένα project. Τρίτον, παρακολουθείτε την τάση, όχι μόνο τον αριθμό. Αν ο ελεύθερος χώρος μειώνεται κατά gigabytes κάθε εβδομάδα χωρίς να δημιουργείτε αρχεία, κάτι αποθηκεύει επιθετικά δεδομένα σε cache — ένα πρόγραμμα περιήγησης, μια εφαρμογή μηνυμάτων που κρατά πολυμέσα ετών ή ένα εργαλείο AI που κατεβάζει μοντέλα. Είναι ευκολότερο να εντοπίσετε νωρίς αυτή τη μία εφαρμογή παρά να σώσετε αργότερα έναν γεμάτο δίσκο.

Το AskClean μπορεί να σαρώσει το Mac και να δείξει τις κατηγορίες χώρου δωρεάν, γι' αυτό είναι χρήσιμο ως μηνιαίος έλεγχος του δίσκου. Μια εφάπαξ αγορά Pro στα $14.99 ξεκλειδώνει την ανάλυση AI και τον καθαρισμό. Τα στοιχεία που επιβεβαιώνετε στον καθαρισμό δίσκου διαγράφονται οριστικά, γι' αυτό ελέγξτε κάθε διαδρομή και το κόστος ανάκτησής της πριν προχωρήσετε.

Συχνές ερωτήσεις